Holcim Awards 2025: Bliski Wschód i Afryka – architektura, która leczy, edukuje i buduje tożsamość

Holcim Awards 2025 w regionie Bliskiego Wschodu i Afryki wyróżniły projekty z Nigerii, Kenii, Palestyny i Konga. Wszystkie pokazują, że architektura może wspierać lokalne społeczności, chronić dziedzictwo i rozwijać edukację w duchu zrównoważonego rozwoju.

Architektura jako siła napędowa pozytywnej zmiany

Fundacja Fundacja Holcim na rzecz Zrównoważonego Budownictwa (Holcim Foundation for Sustainable Construction) ogłosiła laureatów tegorocznej Nagrody Holcim 2025 w regionie Bliskiego Wschodu i Afryki (MEA). Wśród zwycięzców znalazły się cztery niezwykłe projekty, które łączą nowoczesne podejście do projektowania z lokalnymi tradycjami i potrzebami społeczności.

Fundacja Holcim, działająca na rzecz zrównoważonego budownictwa, przyznaje corocznie nagrody o łącznej wartości 1 miliona USD, honorując projekty, które przyczyniają się do realizacji jej czterech głównych celów: zdrowa planeta, stabilna gospodarka, kwitnące społeczności i inspirujące miejsca. Ceremonia wręczenia nagród odbyła się 20 listopada 2025 roku w Wenecji.

W stronę architektury społecznie odpowiedzialnej

Projekty nagrodzone w regionie Bliskiego Wschodu i Afryki dowodzą, że zrównoważony rozwój to nie tylko technologie, lecz przede wszystkim wrażliwość na ludzi i ich środowisko. Każdy z laureatów łączy tradycję z innowacją, pokazując, że architektura może stać się narzędziem rozwoju społecznego, edukacji i budowania tożsamości.

Szkoła średnia Brookside (Asaba, Nigeria) — nauka zakorzeniona w lokalności

Projekt Studio Contra udowadnia, że proste środki mogą tworzyć architekturę o wielkiej wartości społecznej. Szkoła zbudowana jest z lokalnie wypalanych cegieł o niskiej temperaturze, co ogranicza emisję dwutlenku węgla. Otwarte dziedzińce i przestrzenie wspólne sprzyjają integracji uczniów, a konstrukcja z ceglanych sklepień podkreśla zarówno kunszt rzemieślników, jak i piękno prostych form.

Szkoła średnia Brookside: zewnętrzne sklepienia z cegły łączą w sobie pomysłowość konstrukcyjną z wizualnym rytmem.

Szkoła średnia Brookside: cegły wypalane w niskiej temperaturze nadają elewacji frontowej charakterystyczny wygląd, nadając szkole solidny i wyróżniający się wygląd.

Szkoła średnia Brookside: dziedziniec stanowi otwartą przestrzeń do spotkań, interakcji i nauki na świeżym powietrzu.

Kalandija: Zielony historyczny labirynt (Autonomia Palestyńska) — między historią a ekologią

Projekt pracowni Riwaq - Centrum Konserwacji Zabytków Architektury przywraca do życia historyczne zabudowania, łącząc je z nową zieloną tkanką krajobrazu. Ścieżki wijące się między odrestaurowanymi budynkami zachęcają do odkrywania i refleksji nad przeszłością, a wprowadzenie rodzimej roślinności przywraca równowagę ekologiczną. To przykład, jak rewitalizacja może wzmacniać tożsamość kulturową i jednocześnie regenerować środowisko.

Kalandija – zielony labirynt historii: odrestaurowane zabytkowe budynki przeplatają się z rodzimą zielenią, ponownie łącząc to miejsce z jego kulturowym i ekologicznym kontekstem.

Kalandija - zielony labirynt historii: nowe konstrukcje i kamienne mury uzupełniają odrestaurowane zabytkowe budowle, zachowując ciągłość i szacunek dla dziedzictwa.

Kalandija - zielony labirynt historii: ścieżka wije się wśród zielonych zakątków, zachęcając do odkrywania i interakcji z naturą.

Szkoła Waldorf (Nairobia, Kenia) — szkoła w lesie

Projekt Urko Sánchez Architects tworzy przestrzeń edukacyjną wpisaną w naturalne otoczenie lasu. Inspiracje tradycyjnymi chatami i zastosowanie lokalnych materiałów budują więź z miejscem i kulturą.
Nowatorski system „żywych ścian” integruje roślinność z architekturą, czyniąc szkołę modelem ekologicznego projektowania w Afryce Wschodniej.

Szkoła Waldorf: projekt wtapia się w otoczenie lasu, łącząc konstrukcje z otaczającym krajobrazem

Szkoła Waldorf: trójwymiarowy schemat aksonometryczny ukazuje złożony system „żywych ścian”, prezentując innowacyjną konstrukcję osadzoną w lokalnym kontekście.

Szkoła Waldorf: projekt czerpie inspirację z lokalnych chat, reinterpretując tradycyjne formy na potrzeby współczesnego środowiska edukacyjnego.

Centralny targ Zando  (Kinszasa, Demokratyczna Republika Konga) — rynek jako serce miasta

Projekt Think Tank Architecture przekształca targowisko w nowoczesne, a zarazem głęboko zakorzenione w kulturze miejsce handlu i spotkań.
Elewacja wykonana z lokalnych cegieł ozdobionych tradycyjnymi wzorami podkreśla tożsamość regionu, a centralny dziedziniec z mostem powietrznym ożywia przestrzeń i poprawia komunikację.
To architektura, która integruje społeczeństwo i wzmacnia lokalną gospodarkę.

Centralny targ Zando: fasada łączy lokalnie produkowane cegły z tradycyjnymi wzorami, nadając architekturze rynku tożsamość kulturową.

Centralny targ Zando: pośród tętniącej życiem okolicy Kinszasy rynek stanowi silny element miejskiego krajobrazu, pozostając jednocześnie ściśle powiązany z lokalnym życiem.

Centralny targ Zando: Otwarty dziedziniec, przecinany „mostem powietrznym”, tworzy tętniącą życiem przestrzeń centralną i poprawia komunikację na terenie targu.