Budynki zrównoważone

Grudzień 3, 2025

WAF 2025: Międzynarodowe lotnisko Gelephu zdobyło tytuł Projekt Przyszłości roku 2025

Międzynarodowe lotnisko Gelephu zdobyło tytuł Projekt Przyszłości roku 2025 | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu zdobyło tytuł Projekt Przyszłości roku 2025 | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG

Nowe lotnisko Królestwa Bhutanu, zaprojektowane przez biuro BIG – Bjarke Ingels Group, zostało uhonorowane prestiżowym tytułem Future Project of the Year (Projekt Przyszłości roku 2025). Tytuł przyznawany jest w ramach Światowego Festiwalu Architektury. 

Międzynarodowe lotnisko Gelephu powstanie w południowej części kraju, w pobliżu granicy z Indiami i rzeki Paitha. Ma stać się jednym z najbardziej niezwykłych portów lotniczych na świecie – zarówno pod względem architektonicznym, jak i ideowym. Jego otwarcie planowane jest na 2029 rok, a docelowa przepustowość ma sięgnąć 5.5 mln pasażerów rocznie do 2065 roku. Już na starcie obiekt obsługiwać będzie 123 loty dziennie, stając się drugim międzynarodowym portem lotniczym Bhutanu.

Architektura inspirowana tradycją i duchowością

Międzynarodowe lotnisko Gelephu to wyjątkowy przykład architektury, w której nowoczesna technologia łączy się z lokalnym rzemiosłem i symboliką kulturową. Projekt celebruje dziedzictwo Bhutanu poprzez wykorzystanie tradycyjnych motywów zdobniczych, ręcznie rzeźbionego drewna oraz odniesień do buddyjskiej duchowości.

Zewnętrzna bryła terminala została zaprojektowana w formie efektownej konstrukcji diagridowej z drewna, pochodzącego z lokalnych i zrównoważonych źródeł. Elewacja nawiązuje do Kachen – świętego drewnianego filara obecnego w tradycyjnej architekturze Bhutanu, symbolizującego oś świata i duchową stabilność. Dzięki temu lotnisko staje się nie tylko infrastrukturą transportową, ale również architektonicznym symbolem kraju.

Międzynarodowe lotnisko Gelephu | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG

Światło, przestrzeń i uważność

Projektanci BIG położyli ogromny nacisk na doświadczenie pasażera i atmosferę wnętrz. Terminal został zaprojektowany jako przestrzeń sprzyjająca wyciszeniu i koncentracji – co doskonale wpisuje się w narodową filozofię Bhutanu.

Wnętrza doświetlone są naturalnym światłem dzięki rozległym świetlikom dachowym, potrójnie wysokiemu holowi wejściowemu przeszklonym ścianom od podłogi do sufitu z widokiem na krajobraz Himalajów.

W strefach wypoczynku przewidziano przestrzenie do jogi, „kąpieli” w dźwiękach gongów oraz medytacji, zarówno wewnątrz terminala, jak i na zadaszonych tarasach zewnętrznych. To rzadko spotykane rozwiązanie w skali światowej infrastruktury lotniczej.

Międzynarodowe lotnisko Gelephu | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG

Drewno jako materiał przyszłości

Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów projektu jest dominujące wykorzystanie drewna jako głównego materiału konstrukcyjnego. Konstrukcja wspomaga naturalną regulację wilgotności powietrza we wnętrzach oraz ogranicza ślad węglowegy inwestycji.

System wentylowanych dachów i wewnętrznych dziedzińców wspiera naturalną cyrkulację powietrza, a rozbudowane okapy dachowe chronią bryłę przed intensywnymi opadami monsunowymi i nadmiernym nasłonecznieniem. To przykład pasywnego projektowania klimatycznego, dostosowanego do lokalnych warunków.

Funkcjonalność i widok na Himalaje

Układ funkcjonalny terminala podporządkowano zarówno efektywności operacyjnej, jak i komfortowi podróżnych. Strefy bramek boardingowych, handlu i gastronomii zaplanowano na górnym poziomie, skąd rozciąga się panoramiczny widok na południowe pasma Himalajów. Architektura ma w ten sposób wzmacniać doświadczenie podróży już od pierwszego kontaktu z Bhutanem.

Lotnisko to stanie się pierwszym w Bhutanie śródlądowym węzłem transportowym. Zostanie zintegrowane z autonomicznymi tramwajami bezszynowymi oraz regionalną komunikacją autobusową, co pozwoli na sprawne połączenie portu z miastami i regionami kraju.

Bhutan jest jednym z nielicznych krajów na świecie o ujemnym bilansie emisji CO₂ więc projekt lotniska wpisuje się w tę politykę klimatyczną. Terminal powstaje w regionie o dużym znaczeniu przyrodniczym, dlatego szczególny nacisk położono na minimalizację ingerencji w krajobraz.

Międzynarodowe lotnisko Gelephu - przekrój | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu - rzut parteru | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG
Międzynarodowe lotnisko Gelephu - plan zagospodarowania | Autor projektu: BIG - Bjarke Ingels Group | © BIG

Tagi: architektura lotnisko Butan Bjarke Ingels Group World Architecture Festiwal BIG WAF 2025

Budynki zrównoważone

MOAPAA – muzeum sztuki rdzennych mieszkańców Kanady projektu SPECTACLE | Fot.: SPECTACLE with brick
Budynek o powierzchni 1630 m² połączy funkcje muzealne, edukacyjne i społeczne z rozbudowanym zał...
Październik 14, 2026
Fot.: ©Ahmad Alnaji - SARAB
Szczególnie interesującym elementem realizacji jest wykorzystanie ceramiki jako podstawowego komp...
Lipiec 6, 2026

Materiały budowlane

Zdjęcie: iStock
Mieszkanie w bloku zwykle wyklucza montaż tradycyjnego kominka na drewno ze względu na brak prze...
Wrzesień 30, 2026
Zdjęcie: iStock
Mieszkanie w bloku zwykle wyklucza montaż tradycyjnego kominka na drewno ze względu na brak prze...
Wrzesień 30, 2026

Konkursy

Under the theme “Shared Happiness” (“Bonheur partagé”), the festival invites young professionals in architecture, landscape architecture, urban planning and related disciplines to design temporary...
Październik 12, 2026
Participants are encouraged to consider advances in technology, the exploration of sustainable systems, and the development of new urban and architectural methodologies capable of addressing the ec...
Październik 10, 2026