Zielone innowacje

Luty 11, 2026

Flight into Shadow – architektura światła i cienia w dobie stresu cieplnego miast

Flight into Shadow – architektura światła i cienia w dobie stresu cieplnego miast | fot.: Jacopo La Forgia
Flight into Shadow – architektura światła i cienia w dobie stresu cieplnego miast | fot.: Jacopo La Forgia

Flight into Shadow (tłum.: Lot w cień)to eksperymentalna instalacja architektoniczna zaprezentowana podczas Biennale Architektury w Wenecji 2025, podejmująca jeden z kluczowych problemów współczesnej architektury i urbanistyki: komfort cieplny w warunkach narastającego stresu klimatycznego.

Projekt analizuje, w jaki sposób światło i cień kształtują percepcję temperatury, ulgi oraz poczucia bezpieczeństwa w przegrzewających się środowiskach miejskich.

fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Jacopo La Forgia

Kontrolowane słońce jako narzędzie projektowe

Centralnym założeniem instalacji jest świadome wprowadzenie „słońca” do wnętrza – w formie w pełni kontrolowanego, sztucznego źródła światła, niezależnego od warunków zewnętrznych. W centrum przestrzeni umieszczono intensywne źródło światła złożone z indywidualnie sterowanych opraw, które generują zmienne scenariusze oświetleniowe.

Światło nie pełni tu funkcji wyłącznie technicznej – staje się pełnoprawnym medium architektonicznym, zdolnym do budowania atmosfery, rytmu i sekwencji przestrzennych.

Mycelium – materiał, filtr i architektura cienia

Kluczowym elementem instalacji są struktury wykonane z żywej grzybni (mycelium), które tworzą delikatne, organiczne baldachimy. Działają one jak naturalne filtry światła, rozpraszając promienie i łagodząc kontrasty luminancji. Cień przestaje być efektem ubocznym – staje się aktywnie projektowanym składnikiem przestrzeni.

Zastosowanie mycelium podkreśla potencjał materiałów biologicznych w kształtowaniu pasywnego komfortu: niska energochłonność, biodegradowalność oraz zdolność do adaptacji czynią z nich realną alternatywę dla wysokoemisyjnych rozwiązań technologicznych.

fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Jacopo La Forgia

Efekt Komorebi jako przestrzenne doświadczenie

Inspiracją dla instalacji był japoński termin Komorebi, opisujący ulotną grę światła przenikającego przez liście drzew. W Flight into Shadow zjawisko to zostaje przetłumaczone na język architektury – to, co chwilowe i efemeryczne, staje się trwałym doświadczeniem przestrzennym.

Odwiedzający przemieszczają się pomiędzy strefami intensywnego światła i obszarami półcienia, doświadczając zmiennych warunków wizualnych i termicznych. Instalacja działa jak choreografia światła, w której kolejne sceny i nastroje rozwijają się w czasie.

Cień jako strategia adaptacji do zmian klimatu

Instalacja powstała w ramach programu Keep Cool! – Workshop for Cool Cities (tłum.: Keep Cool! – warsztaty na rzecz chłodnych miast) i jest efektem współpracy Wyższej Szkoły Technicznej w Stuttgarcie – kierunek architektura wnętrz (HFT Stuttgart, Interior Architecture), Uniwersytetu w Stuttgarcie – Instytutu Konstrukcji Budowlanych IBK2 (University of Stuttgart, IBK2) i Wyższej Szkoły Technicznej w Deggendorf (Deggendorf Institute of Technology). Projekt nie proponuje gotowych rozwiązań technicznych, lecz stawia pytania istotne z punktu widzenia architektury i urbanistyki:

  • czy cień może być podstawowym narzędziem projektowym w miastach przyszłości,
  • jak materiał i światło mogą współtworzyć pasywny komfort,
  • w jaki sposób architektura może kształtować percepcję klimatu, a nie tylko reagować na jego skutki.

Flight into Shadow to manifest projektowania odpornego (resilient design), w którym adaptacja do zmian klimatycznych odbywa się poprzez świadome operowanie zmysłami, materią i czasem, a nie wyłącznie przez technologie energetyczne. Dla architektów to cenna refleksja nad tym, jak projektować przestrzenie przyszłości – chłodniejsze, bardziej empatyczne i głęboko zakorzenione w logice natury.

fot.: Jacopo La Forgia
fot.: Sabine Wiesend

Tagi: cień aranżacja przestrzeni wykorzystanie grzybni w architekturze światło zmiany klimatu

Budynki zrównoważone

fot.: Tuomas Uusheimo
Katajanokan Laituri to nowoczesny budynek biurowo-hotelowy wzniesiony w technologii litego drewna...
Luty 2, 2026
©Timothy Soar
Nowa międzynarodowa siedziba ACCIONA w Madrycie to przykład biura przyszłości: powstała w wyniku...
Styczeń 19, 2026

Materiały budowlane

Zdjęcie: istockphoto.com
Wybór odpowiedniego grilla do ogrodu może być wyzwaniem, ale klucz leży w rozważeniu swoich pref...
Luty 25, 2026
Mieszkanie mid-century łączy design z lat 50. i 60. XX wieku z praktycznością, jakiej oczekuje s...
Luty 18, 2026

Konkursy

Edycja 2026 ma wyróżniać realizacje, które łączą kreatywną wizję z kulturową i społeczną odpowiedzialnością.
Luty 23, 2026
GOLD WINNER, GLADE HOUSE, TAN CHER MING, Studio MING ARCHITECTS, Copyright STUDIO PERIPHERY, Singapore
The Houzee Awards 2026 is now open for entries. Returning for its 4th edition, this acclaimed platform continues to spotlight bold, beautiful, and groundbreaking work in residential design worldwid...
Luty 16, 2026