Aktualności

Sierpień 4, 2014

14 Biennale Architektury w Wenecji: Fundamenty. Macro biennale micro-narracji.

14 Biennale Architektury w Wenecji: Fundamenty. Macro biennale micro-narracji. - relacja z wystawy
14 Biennale Architektury w Wenecji: Fundamenty. Macro biennale micro-narracji. - relacja z wystawy

14 Biennale Architektury w Wenecji: Fundamenty, którego kuratorem jest Rem Koolhaas próbuje znaleźć odpowiedź na kluczowe pytanie: czym jest architektura? Czyni to w sposób nieoczywisty, poprzez szereg mikro-narracji, opowiadań o architekturze, jej elementach, lokalnych uwarunkowaniach i kontekstach historycznych, a nie – tak, jak to bywało dotychczas – przez pryzmat jej twórców.

Kurator tegorocznej edycji przygotował wystawy w Pawilonie Centralnym (Elements of Architecture) i w Arsenale (Monditalia) oraz wprowadził temat przewodni dla wystaw prezentowanych w pawilonach narodowych (Absorbing modernity 1914-2014). Dzięki temu Biennale wielowymiarowo rozpatruje architekturę zarówno pod względem aspektów technologicznych, planistycznych, estetycznych, jak również zwraca uwagę na jej znaczenia polityczne, społeczne i ideologiczne. Stawia pytania dotyczące nowoczesności, globalizacji, narodowości. Pokazuje ewolucję architektury w czasach nowoczesności, transformację jej elementów i pyta - często krytycznie - o kierunek, w którym zmierza.

Elements of architecture

Architektura dzisiaj jest czymś tylko trochę więcej niż tekturą*
R. Koolhaas

Wystawa w Pawilonie Centralnym – Elementy Architektury analizuje podstawowe części budynku w osobnych salach i prezentuje kolejno: sufit, okno, korytarz, podłogę, balkon, ścianę, toaletę, kominek, elewację, rampę, schody, schody ruchome, windę, drzwi i dach. Każdy z tych elementów pokazany jest w kontekście aspektów technologicznych, historycznych, geograficznych, kulturowych, politycznych, społecznych i dzięki temu tworzy swoistą mikro-narrację o architekturze. Ekspozycja przedstawia ewolucję podstawowych elementów budynku i w konsekwencji formułuje fundamentalne pytania o istotę architektury. Za przykład może tu posłużyć sala poświęcona sufitowi, w której Koolhaas pod ozdobną, barokową kopułą umieścił fragment standardowego sufitu podwieszanego wraz ze wszystkimi niezbędnymi elementami instalacji i konstrukcji. To nieoczekiwane zestawienie pokazuje transformację klasycznego elementu architektury, jego postępu technologicznego i jednocześnie wiąże się z zanikiem znaczenia ideologicznego, estetycznego oraz z marginalizacją roli architekta. Podobne wnioski nasuwają się po wizycie w sali eksponującej okna, które od rzeźbionych i złożonych form ewoluowały w kierunku zoptymalizowanych detali masowej produkcji. Tendencja obecna jest również w pokoju schodów, które z biegiem czasu stawały się coraz bardziej wygodne użytkowo, ale równocześnie coraz bardziej płaskie estetycznie. Ekspozycja Elementy architektury przygotowana we współpracy z Harvard Graduate School of Design dostarcza rzetelnej wiedzy na temat powszechnych detali budowlanych, pokazuje wielowymiarowość architektury i różnorodność jej oddziaływań. Poprzez te wydawałoby się mikro-elementy stawia fundamentalne pytania na temat kondycji i znaczenia współczesnej architektury.

Elements of architecture. Sufit.
Elements of architecture. Ściana.
Elements of architecture. Toaleta.
Elements of architecture. Okno.


Absorbing modernity 1914-2014. Pawilony narodowe.


Niekoniecznie rozumieliśmy absorbowanie jako rzecz dobrą. Raczej jako sposób, w jaki bokser przyjmuje cios wroga

R.Koolhaas

Wystawy prezentowane w sześćdziesięciu sześciu pawilonach narodowych na terenie Giardini w różnorodny sposób próbują zmierzyć się z tematem Absorbowania nowoczesności 1914-2014, a prezentowane odpowiedzi wynikają ze specyficznej sytuacji danego kraju, z jego historii, geografii, klimatu czy kultury. I tak - w nagrodzonym Złotym Lwem pawilonie Korei Południowej, w ekspozycji Crow’s Eye view: the Korean Peninsula architektura jest narzędziem, które służy dwóm przeciwstawnym systemom politycznym i ekonomicznym. Poprzez lokalne przykłady półwyspu koreańskiego pokazuje dwa globalne, antagonistyczne sposoby absorbowania nowoczesności, dwa odmienne sposoby tworzenia narracji za pomocą architektury – z których jedna północnokoreańska jest przykładem wprowadzania nowoczesności typu tabula rasa, od podstaw; natomiast południowokoreańska obrazuje zachodnią, narastającą modernizację. Temat wprowadzania nowoczesności „od góry”, z przymusu pojawia się też w uhonorowanej Srebrnym Lwem wystawie Monolith Controversies w pawilonie Chile, która eksponując podpisany przez Salvadora Allende i ozdobiony później portretem Matki Boskiej prefabrykowany panel elewacyjny, symbol totalitarnego planowania zwraca uwagę na polityczne, ideologiczne i estetyczne konsekwencje architektury.

Również wyróżnione przez Jury pawilony Rosji, Francji i Kanady analizują temat przyjmowania nowoczesności przez pryzmat lokalnych historii i charakterystyk. Fair enough, ekspozycja Rosji, kraju zdominowanego przez wartość pieniądza w ironiczny sposób „sprzedaje na targu” najważniejsze idee architektoniczne ostatniego stulecia. Francja, jako kraj, który w znacznym stopniu kształtował nowoczesność w wystawie Modernity: a Promise or menace? próbuje zmierzyć się z konsekwencjami kluczowych idei modernizmu za pomocą czterech mocnych, demitologizujących pytań. Natomiast prezentowana w pawilonie Kanady, kraju niejako pozostającego na uboczu, wystawa Arctic adaptations analizuje północny region Nunavut jako przykład ekstremalnego miejsca o radykalnej, lokalnej kulturze, które było w stanie oprzeć się wszechobecnej nowoczesności.

Innym, wartym odnotowania spojrzeniem na relację nowoczesności i planowania jest wystawa, która rekonstruując w pawilonie Niemiec Bungalow Kanclerza, symbol władzy, zwraca uwagę na to, że architektura wybiega poza działania ideologiczne i w dużej mierze zależy od miejsca, czasu i kontekstu społecznego. Związki władzy i architektury są też tematem wystawy austriackiej, gdzie zestawione modele budynków parlamentarnych z całego świata stanowią odbicie lokalnych ustrojów i stosunków politycznych. Wątek ten kontynuowany jest w pawilonie Polskim, w którym centralnie umieszczony nagrobek marszałka Józefa Piłsudskiego stanowi symbol polskiego snu o nowoczesnym państwie powstrzymywanego przez burzliwą historię kraju i nostalgiczne przywiązanie do tradycji. Konsekwencje politycznych decyzji w planowaniu urbanistycznym widoczne są również w pawilonie Izraeala, gdzie nowoczesne maszyny CNC wycinają w piasku nowe miasta według utopijnego planu Sharona. Kolejny raz odgórna próba narzucenia nowoczesności zweryfikowana zostaje przez nieokiełznaną rzeczywistość – plan rozwoju zamiast stać się optymalnym sposobem dystrybucji ludności, prowadzi do niekontrolowanego rozlewania się miast. Pojawiają się również pytania weryfikujące utopijne idee czasów nowoczesności. Temat „rozprawiania się” z wizjami urbanistycznymi lat powojennych w ironiczny sposób pokazany jest w wystawie brytyjskiej, gdzie krytyce podlegają sielskie wizje miast przyszłości typu Milton Keyes i ich daleko odbiegający od pierwowzoru współczesny obraz. Zamknięcie rzeczywistości w sztywnych ramach modernizmu wydaje się być niemożliwe, co widać w Pawilonie Belgii, który przechodząc do mniejszej skali wnętrz prywatnych pokazuje jak nowoczesność przyjmowana jest w życiu codziennym.

Absorbowanie nowoczesności na całym świecie następowało w różny sposób – od narzucających, totalitarnych planów, przez utopijne wizje poprawy warunków ludzkiego bytowania aż do stopniowego adaptowania nowej rzeczywistości. Nigdzie nie był to proces łatwy. Nie powstał też żaden idealny model rozwoju . Na podstawie wiedzy zgromadzonej w pawilonach narodowych ostatnie sto lat rozwoju architektury i planowania miast potraktować można, jako szereg wartościowych analiz i eksperymentów, jako fundament lepszej przyszłości.

Pawilon Korei Południowej: Crow’s Eye view: the Korean Peninsula, M. Cho, H. Pai, C. Ahn
Pawilon Rosji Fair enough, A. Kalgaev, B. Mcgetrick, D. Paramonova
Pawilon Francji Modernity: a Promise or menace?, J-L. Cohen
Pawilon Niemiec Bungalow Germania, S. Ciriacidis, A. Lehnerer
Pawilon Polski: Impossible Objects, D. Jędruch, M. Karpińska, D. Leśniak-Rychlak, M. Wiśniewski
Pawilon Izraela: The Urburb, Ori Scialom, R. Brand, K. Yeala Golan, E. Kofsky
Pawilon Wielkiej Brytanii: A Clockwork Jerusalem, FAT Architecture, Crimson Architectural Historians
Pawilon Belgii: Interiors, Notes and figures, S. Martinez Barat, B. Dubois, S. Levy, J. Wielander

Monditalia


Jest to portret kraju w aktualnym momencie (...) pełnego kompleksów, obciążonego polityką i religią, odkrywającego powiązania pomiędzy skarbem a śmieciem, I.Pestellini

Pierwszy raz w historii Biennale ekspozycja prezentowana w Arsenale korzysta z dorobku innych weneckich festiwali. Wprowadza elementy filmu, teatru, tańca i muzyki. Widoczne w długiej na 300m przestrzeni Arsenale klasyczne filmy włoskie, sceny teatralne, performanse, dane, obiekty i detale kreują pełny, złożony obraz współczesnych Włoch, kolebki cywilizacji zachodniej, kraju o znakomitej przeszłości i wartościowych tradycjach, ale też państwa borykającego się z szeregiem problemów politycznych, religijnych, tożsamościowych. Wystawa Monditalia jest jednak czymś więcej – obrazując problemy jednego kraju odsłania globalne bolączki teraźniejszości. Skłania do refleksji nad kondycją współczesnego świata. Kolejny raz na tegorocznym Biennale mikro-narracja prowadzi do macro-wniosków, do pytań o fundamenty.

Monditalia: Luminare, OMA, Swarovski

*cytaty z The Guardian, O.Wainwright, Venice Architecture Biennale: the top 10 pavilions, 6/07/2014

Autorzy:
Urszula Koźmińska

Tagi: wystawy

Konkursy

The International Union of Architects (UIA) and Rehabilitation International (RI) are jointly inviting submissions for a twenty-first century symbol of accessibility to represent their core values...
Styczeń 18, 2022
We invite you to design a small scaled HOME for 2 working individuals of any age group optimized for spatialeciency to fulfill all the needs of its users.
Styczeń 10, 2022

Wasze projekty

Wizualizacje prezentujące nowe oblicze ciekawej, historycznej kamienicy, po planowanych pracach r...
Styczeń 18, 2022
Klimat śródziemnomorski to motyw przewodni tego projektu. Inwestorom zależało również na podkreśl...
Grudzień 30, 2021

Wasze realizacje

Żywica epoxydowa / jesion / diody LED
Kontrowersyjna realizacja schodów przez umieszczenie ich w pomieszczeniu o mnogości wzorów, tekst...
Czerwiec 24, 2021
Półki na książki stworzonene wymiar i wg indywidualnego projektu.
Czerwiec 12, 2021

Wydarzenia

Bernard Tschumi, Aerial view, © Deskgram
Wykład „Parc de La Villette w Paryżu w kontekście filozofii chôry” przedstawia filozoficzne dysku...
Styczeń 18, 2022
16 grudnia 2021r. w krakowskim Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha zainaugurowano wystawę...
Grudzień 20, 2021