Zagadnienia prawne

Styczeń 25, 2024

Brak spójności prawa utrudnia rozwój prośrodowiskowych inwestycji

Henryk Kwapisz, przewodniczący zarządu Stowarzyszenia Producentów Wełny Mineralnej, Szklanej i Skalnej MIWO.
Henryk Kwapisz, przewodniczący zarządu Stowarzyszenia Producentów Wełny Mineralnej, Szklanej i Skalnej MIWO.

Zgodnie z rządową strategią renowacji do 2030 roku 236 tys. budynków rocznie powinno przechodzić gruntowną termomodernizację, by Polska mogła spełnić swoje zobowiązania zawarte w Długoterminowej Strategii Renowacji Budynków. Ten proces może się jednak okazać niewykonalny przez brak przepisów oraz odpowiedniej koordynacji – ocenia Stowarzyszenie MIWO, które skierowało apel do nowego ministra rozwoju i technologii Krzysztofa Hetmana.

Podkreśla się w nim konieczność skupienia się na efektywności energetycznej budynków. Wśród kluczowych postulatów są też zmiany w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, jakie powinny spełniać budynki, a także powołanie międzyresortowego organu z udziałem przedstawicieli branży budowlanej, który koordynowałby tematy istotne dla budownictwa.

– Jeśli chodzi o przepisy budowlane, to nasza branża oczekuje zmian w czterech obszarach: akustyki, bezpieczeństwa przeciwpożarowego, zrównoważonego budownictwa i efektywności energetycznej. Przepisy dotyczące akustyki i bezpieczeństwa przeciwpożarowego nie zmieniały się od wielu lat, tymczasem nowe technologie wprowadziły w budownictwie wiele zmian. Poza tym musimy nadążać za przepisami, które wprowadza Unia Europejska – mówi agencji Newseria Biznes Henryk Kwapisz, przewodniczący zarządu Stowarzyszenia Producentów Wełny Mineralnej, Szklanej i Skalnej MIWO.

Budynki są kluczowe w wysiłkach Polski na rzecz dekarbonizacji gospodarki i osiągnięcia zerowej emisji gazów cieplarnianych do 2050 roku. Sektor budowlany odpowiada bowiem za ok. 38 proc. krajowej emisji CO2 – pokazuje raport opracowany przez Polskie Stowarzyszenie Budownictwa Ekologicznego we współpracy z Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju („Zerowy ślad węglowy budynków. Mapa drogowa dekarbonizacji budownictwa do 2050 roku”). Aby osiągnąć cele klimatyczne wyznaczone przez UE, Polska musi jeszcze w tym dziesięcioleciu znacznie zintensyfikować działania w zakresie termomodernizacji zasobów budowlanych. Przyjęta w 2022 roku Długoterminowa strategia renowacji budynków zakłada, że w nadchodzących latach ten proces ma przyspieszyć: do 2030 roku zaplanowano modernizację energetyczną 236 tys. budynków rocznie, w kolejnej dekadzie – 271 tys. W sumie do 2050 roku w Polsce planowane jest przeprowadzenie 7,5 mln termomodernizacji, z czego 4,7 mln budynków powinno zostać poddanych tzw. głębokiej termomodernizacji. W ocenie stowarzyszenia MIWO ten cel może jednak nie zostać zrealizowany, dlatego zaapelowano do ministra o pilne działania.

Jedną z kluczowych kwestii dla branży budowlanej są zmiany w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (WT). Ta regulacja była już wiele razy nowelizowana, ale aktualizacji podlegały tylko niektóre jej przepisy. Tymczasem branża od lat apeluje o kompleksowy przegląd i szerokie konsultacje publiczne, których efektem będzie całościowa nowelizacja rozporządzenia, uwzględniająca nowe technologie i standardy oraz innowacje budowlane, m.in. w dziedzinie akustyki,  bezpieczeństwa przeciwpożarowego i zrównoważonego budownictwa. 

– Zmiany przepisów w tych obszarach są bardzo potrzebne, ponieważ ludzie spędzają w budynkach 80–90 proc. swojego czasu. Wiemy doskonale, że hałas wpływa na nasze zdrowie. W budynkach mieszkalnych niepożądany hałas dobiegający od sąsiadów czy z ulicy powoduje, że częściej chorujemy na migreny czy choroby serca. Natomiast na oddziałach noworodków czy w salach szpitalnych, gdzie występuje hałas, pacjenci są poddawani większemu stresowi – mówi Henryk Kwapisz. – Również w kwestii bezpieczeństwa przeciwpożarowego istotne są regulacje, które nadążałyby za zmianami w technologii, a także za wymaganiami Unii Europejskiej. Dotyczy to na przykład obowiązku montowania paneli fotowoltaicznych na wszystkich budynkach mieszkalnych od 2030 roku. A jeśli na dachu mamy panele PV, to powinniśmy je montować na niepalnych materiałach i dużo poważniej podejść do kwestii bezpieczeństwa pożarowego.

Jak podkreśla Henryk Kwapisz, w rozporządzeniu WT powinien się też znaleźć całkiem nowy dział dotyczący zrównoważonego budownictwa. To pozwoliłoby m.in. określić metodykę liczenia śladu węglowego budynków, obowiązek przedstawiania deklaracji środowiskowych i kwestie odpadów budowlanych oraz sposobu ich recyklingu.

 W tej chwili w rozporządzeniu WT nie ma o tym ani słowa. Jeśli rzeczywiście chcemy, żeby nasze budynki sprzyjały środowisku, to projektanci i wykonawcy muszą wiedzieć, jak je wznosić, a w tym celu potrzebne są odpowiednie przepisy. Dlatego stworzenie w rozporządzeniu WT działu dotyczącego zrównoważonego budownictwa jest naszym zdaniem absolutnie konieczne – mówi przewodniczący zarządu Stowarzyszenia MIWO. – Tutaj istotny jest też fakt, że od 2030 roku obowiązkowo trzeba będzie liczyć ślad węglowy dla budynków. Dlatego już w tej chwili należy dokonać odpowiednich zmian w przepisach, żeby wyjść naprzeciw oczekiwaniom regulatorów z Unii Europejskiej.

Stowarzyszenie w liście skierowanym do ministra Krzysztofa Hetmana apeluje też o kontynuowanie prac nad projektem nowelizacji rozporządzenia w  sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej budynków oraz sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Konsultacje tej regulacji zostały przeprowadzone w I połowie 2023 roku, ale prace przerwano w okresie przedwyborczym.

Branża przyjęła projekt z dużym zadowoleniem. Zakładał on wprowadzenie czytelnego systemu klas energetycznych budynków i oznaczeń ich efektywności energetycznej. Stowarzyszenie MIWO wskazuje, że takie rozwiązanie byłoby pomocne dla wszystkich, którzy chcą realizować inwestycje w termomodernizację i poprawę komfortu cieplnego budynku. Pozwoliłoby też lepiej konstruować przepisy i programy wsparcia, prowadząc do systematycznego premiowania obniżania kosztów energii dla gospodarstw domowych i firm.

– Konieczne jest też utworzenie jak najszybciej ciała, które będzie koordynować zmiany w przepisach dotyczących budownictwa. Dlatego postulujemy powołanie międzyresortowego komitetu do spraw zrównoważonego budownictwa przy Kancelarii Prezesa Rady Ministrów – mówi Henryk Kwapisz.

Jak wskazuje, w tej chwili tematy dotyczące budownictwa i mieszkalnictwa są rozproszone, zajmuje się nimi kilka ministerstw i innych podmiotów publicznych. To utrudnia wdrażanie efektywnych programów i polityk. Brak koordynacji na poziomie rządowym był odczuwalny zwłaszcza w obszarze poprawy efektywności energetycznej i termomodernizacji budynków, programów inwestycyjnych w tym zakresie oraz uwzględniania tego obszaru w całościowej polityce energetycznej i klimatycznej państwa.  

– Powinno zostać powołane jedno ciało, które będzie koordynować te tematy, aby móc  wdrażać konieczne zmiany jak najszybciej z korzyścią dla naszej gospodarki i obywateli – ocenia ekspert Stowarzyszenia MIWO. – Dzięki powołaniu komitetu, który koordynowałby zmiany w przepisach, dość szybko uda nam się osiągnąć dwa cele. Po pierwsze, będziemy respektować przepisy wdrażane na poziomie Unii Europejskiej, dotyczące neutralności klimatycznej, zrównoważonych budynków, ich śladu węglowego i oddziaływania na środowisko. Po drugie, dzięki tym zmianom spowodujemy, że my, Polacy, będziemy po prostu czuć się lepiej, ponieważ te przepisy sprzyjają naszemu zdrowiu i bezpieczeństwu.

Tagi: inwestycje prośrodowiskowe prawo budowlane warunki techniczne

Konkursy

The “Re-Draw” competition aims to develop one drawing to ‘represent’ an iconic architectural piece. The participants are asked to draft one image, with absolute freedom of scale, technique, and lev...
Luty 28, 2024
KONKURS ARCHITEKTONICZNO-URBANISTYCZNY Integracji i Towarzystwa Urbanistów Polskich pod Honorowym Patronatem Prezydenta RP.
Luty 28, 2024

Wasze projekty

Projekt Willa Biała Magnolia to kolejna próba zmiany zastanego porządku rzeczy na krakowskiej dzi...
Luty 28, 2024
Budynek mieszkalny w Krakowie, klasyczne elementy klinkierowe na fasadzie nadają ponadczasowy cha...
Luty 14, 2024

Wasze realizacje

Mieszkanie w Krakowie zostało zaaranżowane z myślą o właścicielu – miłośniku science fiction. Ins...
Luty 21, 2024
Dom jednorodzinny pod Krakowem. Inspiracje do projektu zaczerpnięte z różnych dziedzin sztuki- mu...
Styczeń 24, 2024

Wydarzenia

Podczas Kongresu będą omawiane aktualne trendy inwestycyjne w odniesieniu do europejskiej strateg...
Luty 5, 2024
Śląska Okręgowa Izba Architektów RP zaprasza na pierwsze Forum Młodej Architektury – Forma 2024....
Styczeń 31, 2024